Nowδέa certain manτιςwasἮνsick,ἀσθενῶνLazarusΛάζαροςofἀπὸBethany,Βηθανίαςthe villageἐκ τῆς κώμηςof MaryΜαρίαςandκαὶher sisterτῆς ἀδελφῆς αὐτῆςMartha.Μάρθας
It wasἦνMaryΜαριὰμwhoἡanointedἀλείψασαthe Lordτὸν κύριονwith perfumeμύρῳandκαὶwipedἐκμάξασαhis feetτοὺς πόδας αὐτοῦwith her hair,ταῖς θριξὶν αὐτῆςwhoseἧςbrotherὁ ἀδελφὸςLazarusΛάζαροςwas sick.ἠσθένει
Soοὖνthe sistersαἱ ἀδελφαὶsentἀπέστειλανtoπρὸςhim,αὐτὸνsaying,λέγουσαι“Lord,Κύριεlook,ἴδεthe oneὃνyou hold dearφιλεῖςis sick.”ἀσθενεῖ
Butδὲwhen Jesusὁ Ἰησοῦςheard it,ἀκούσαςhe said,εἶπεν“ThisΑὕτηillnessἡ ἀσθένειαis notοὐκ ἔστινtoπρὸςdeath,θάνατονbutἀλλ’forὑπὲρthe gloryτῆς δόξηςof God,τοῦ θεοῦso thatἵναthe Sonὁ υἱὸςof Godτοῦ θεοῦmay be glorifiedδοξασθῇthroughδι’it.”αὐτῆς
NowδὲJesusὁ ἸησοῦςlovedἠγάπαMarthaτὴν Μάρθανandκαὶher sisterτὴν ἀδελφὴν αὐτῆςandκαὶLazarus.τὸν Λάζαρον
Soοὖνwhenὡςhe heardἤκουσενthatὅτιhe was sick,ἀσθενεῖhe thenτότε μὲνstayedἔμεινενtwoδύοdaysἡμέραςinἐνthe placeτόπῳwhereᾧhe was.ἦν
Thenἔπειταafterμετὰthisτοῦτοhe saysλέγειto the disciples,τοῖς μαθηταῖς“Let us goἌγωμενtoεἰςJudeaτὴν Ἰουδαίανagain.”πάλιν
The disciplesοἱ μαθηταίsayλέγουσινto him,αὐτῷ“Rabbi,Ῥαββίthe Jewsοἱ Ἰουδαῖοιwere just nowνῦνseekingἐζήτουνto stoneλιθάσαιyou,σεandκαὶare you goingὑπάγειςthereἐκεῖagain?”πάλιν
JesusἸησοῦςanswered,ἀπεκρίθη“Are there notΟὐχὶ εἰσινtwelveδώδεκαhoursὧραίin the day?τῆς ἡμέραςIfἐάνanyoneτιςwalksπεριπατῇinἐνthe day,τῇ ἡμέρᾳhe does notοὐstumble,προσκόπτειbecauseὅτιhe seesβλέπειthe lightτὸ φῶςof this world.τοῦ κόσμου τούτου
Butδέifἐὰνanyoneτιςwalksπεριπατῇinἐνthe night,τῇ νυκτίhe stumbles,προσκόπτειbecauseὅτιthe lightτὸ φῶςis notοὐκ ἔστινinἐνhim.”αὐτῷ
He saidεἶπενthese things,ταῦταandκαὶafterμετὰthisτοῦτοhe saysλέγειto them,αὐτοῖς“Our friendὁ φίλος ἡμῶνLazarusΛάζαροςhas fallen asleep,κεκοίμηταιbutἀλλὰI am goingπορεύομαιtoἵναwakeἐξυπνίσωhim up.”αὐτόν
Soοὖνthe disciplesοἱ μαθηταὶsaidεἶπανto him,αὐτῷ“Lord,Κύριεifεἰhe has fallen asleep,κεκοίμηταιhe will get well.”σωθήσεται
NowδὲJesusὁ Ἰησοῦςhad spokenεἰρήκειaboutπερὶhis death,τοῦ θανάτου αὐτοῦbutδὲtheyἐκεῖνοιthoughtἔδοξανthatὅτιhe was speakingλέγειaboutπερὶthe restτῆς κοιμήσεωςof sleep.τοῦ ὕπνου
SoοὖνthenτότεJesusὁ Ἰησοῦςtoldεἶπενthemαὐτοῖςplainly,παρρησίᾳ“LazarusΛάζαροςhas died,ἀπέθανεν
andκαὶI am gladχαίρωforδι’your sakeὑμᾶςthatὅτιI was notοὐκ ἤμηνthere,ἐκεῖso thatἵναyou may believe.πιστεύσητεButἀλλὰlet us goἄγωμενtoπρὸςhim.”αὐτόν
SoοὖνThomas,Θωμᾶςwhoὁis calledλεγόμενοςDidymus,Δίδυμοςsaidεἶπενto his fellow disciples,τοῖς συμμαθηταῖς“Let usἌγωμενalsoκαὶgo,Ἄγωμενso that weἡμεῖς ἵναmay dieἀποθάνωμενwithμετ’him.”αὐτοῦ
Soοὖνwhen Jesusὁ Ἰησοῦςcame,Ἐλθὼνhe foundεὗρενthat heαὐτὸνhad alreadyἤδηbeenἔχονταinἐνthe tombτῷ μνημείῳfourτέσσαραςdays.ἡμέρας
NowδὲBethanyἡ ΒηθανίαwasἦνnearἐγγὺςJerusalem,τῶν Ἱεροσολύμωνaboutὡςfifteenδεκαπέντεstadiaσταδίωνaway.ἀπὸ
Andδὲmanyπολλοὶofἐκthe Jewsτῶν Ἰουδαίωνhad comeἐληλύθεισανtoπρὸςMarthaτὴν ΜάρθανandκαὶMaryΜαριὰμtoἵναconsoleπαραμυθήσωνταιthemαὐτὰςaboutπερὶtheir brother.τοῦ ἀδελφοῦ
SoοὖνwhenὡςMarthaἡ ΜάρθαheardἤκουσενthatὅτιJesusἸησοῦςwas coming,ἔρχεταιshe went out to meetὑπήντησενhim,αὐτῷbutδὲMaryΜαρίαstayed sittingἐκαθέζετοinἐνthe house.τῷ οἴκῳ
SoοὖνMarthaἡ ΜάρθαsaidεἶπενtoπρὸςJesus,τὸν Ἰησοῦν“Lord,Κύριεifεἰyou had beenἦςhere,ὧδεmy brotherὁ ἀδελφός μουwouldἂνnotοὐκhave died.ἀπέθανεν
Andκαὶeven nowνῦνI knowοἶδαthatὅτιwhateverὅσα ἂνyou askαἰτήσῃof God,τὸν θεὸνGodὁ θεόςwill giveδώσειyou.”σοι
Jesusὁ Ἰησοῦςsaysλέγειto her,αὐτῇ“Your brotherὁ ἀδελφός σουwill rise again.”Ἀναστήσεται
Marthaἡ Μάρθαsaysλέγειto him,αὐτῷ“I knowΟἶδαthatὅτιhe will rise againἀναστήσεταιinἐνthe resurrectionτῇ ἀναστάσειonἐνthe lastτῇ ἐσχάτῃday.”ἡμέρᾳ
Jesusὁ Ἰησοῦςsaidεἶπενto her,αὐτῇ“IἘγώamεἰμιthe resurrectionἡ ἀνάστασιςandκαὶthe life.ἡ ζωήWhoeverὁbelievesπιστεύωνinεἰςme,ἐμὲeven ifκἂνhe dies,ἀποθάνῃwill live,ζήσεται
andκαὶeveryoneπᾶςwhoὁlivesζῶνandκαὶbelievesπιστεύωνinεἰςmeἐμὲwill neverοὐ μὴdie,ἀποθάνῃever.εἰς τὸν αἰῶναDo you believeπιστεύειςthis?”τοῦτο
She saysλέγειto him,αὐτῷ“Yes,ΝαίLord;κύριεIἐγὼhave believedπεπίστευκαthatὅτιyouσὺareεἶthe Messiah,ὁ χριστὸςthe Sonὁ υἱὸςof God,τοῦ θεοῦthe one whoὁcomesἐρχόμενοςintoεἰςthe world.”τὸν κόσμον
AndΚαὶhaving saidεἰποῦσαthis,τοῦτοshe went awayἀπῆλθενandκαὶcalledἐφώνησενher sisterτὴν ἀδελφὴν αὐτῆςMaryΜαριὰμprivately,λάθρᾳsaying,εἰποῦσα“The TeacherὉ διδάσκαλοςis hereπάρεστινandκαὶis callingφωνεῖyou.”σε
Andδὲshe,ἐκείνηwhenὡςshe heard it,ἤκουσενgot upἠγέρθηquicklyταχὺandκαὶwentἤρχετοtoπρὸςhim.αὐτόν
NowδὲJesusὁ Ἰησοῦςhad not yetοὔπωcomeἐληλύθειintoεἰςthe village,τὴν κώμηνbutἀλλ’wasἦνstillἔτιinἐνthe placeτῷ τόπῳwhereὅπουMarthaἡ Μάρθαhad metὑπήντησενhim.αὐτῷ
Soοὖνthe Jewsοἱ Ἰουδαῖοιwhoοἱwereὄντεςwithμετ’herαὐτῆςinἐνthe houseτῇ οἰκίᾳandκαὶwere consolingπαραμυθούμενοιher,αὐτήνwhen they sawἰδόντεςthatὅτιMaryτὴν Μαριὰμgot upἀνέστηquicklyταχέωςandκαὶwent out,ἐξῆλθενfollowedἠκολούθησανher,αὐτῇthinkingδόξαντεςthatὅτιshe was goingὑπάγειtoεἰςthe tombτὸ μνημεῖονtoἵναweepκλαύσῃthere.ἐκεῖ
SoοὖνwhenὡςMaryἡ ΜαριὰμcameἦλθενwhereὅπουJesusἸησοῦςwasἦνand sawἰδοῦσαhim,αὐτὸνshe fellἔπεσενatπρὸςhis feet,αὐτοῦ τοὺς πόδαςsayingλέγουσαto him,αὐτῷ“Lord,Κύριεifεἰyou had beenἦςhere,ὧδεmy brotherμου ὁ ἀδελφόςwouldἄνnotοὐκhave died.”ἀπέθανεν
SoοὖνwhenὡςJesusἸησοῦςsawεἶδενherαὐτὴνweeping,κλαίουσανandκαὶthe Jewsτοὺς Ἰουδαίουςwho had comeσυνελθόνταςwith herαὐτῇweeping,κλαίονταςhe was deeply movedἐνεβριμήσατοinτῷspiritπνεύματιandκαὶtroubledἐτάραξενhimself,ἑαυτόν
andκαὶhe said,εἶπεν“WhereΠοῦhave you laidτεθείκατεhim?”αὐτόνThey sayλέγουσινto him,αὐτῷ“Lord,Κύριεcomeἔρχουandκαὶsee.”ἴδε
Jesusὁ Ἰησοῦςwept.ἐδάκρυσεν
Soοὖνthe Jewsοἱ Ἰουδαῖοιwere saying,ἔλεγον“SeeἼδεhowπῶςhe heldἐφίλειhimαὐτόνdear!”ἐφίλει
Butδὲsomeτινὲςofἐξthemαὐτῶνsaid,εἶπαν“Could notΟὐκ ἐδύνατοthis man,οὗτοςwhoὁopenedἀνοίξαςthe eyesτοὺς ὀφθαλμοὺςof the blind man,τοῦ τυφλοῦhave madeποιῆσαιit so thatἵναthis manοὗτοςalsoκαὶwould notμὴdie?”ἀποθάνῃ
SoοὖνJesus,Ἰησοῦςagainπάλινdeeply movedἐμβριμώμενοςinἐνhimself,ἑαυτῷcomesἔρχεταιtoεἰςthe tomb.τὸ μνημεῖονIt wasἦνa cave,σπήλαιονandκαὶa stoneλίθοςwas lyingἐπέκειτοagainstἐπ’it.αὐτῷ
Jesusὁ Ἰησοῦςsays,λέγει“Take awayἌρατεthe stone.”τὸν λίθονMartha,Μάρθαthe sisterἡ ἀδελφὴof the dead man,τοῦ τετελευτηκότοςsaysλέγειto him,αὐτῷ“Lord,Κύριεby nowἤδηhe stinks,ὄζειforγάρit isἐστινthe fourth day.”τεταρταῖος
Jesusὁ Ἰησοῦςsaysλέγειto her,αὐτῇ“Did I notΟὐκ εἶπόνtellεἶπόνyouσοιthatὅτιifἐὰνyou believeπιστεύσῃςyou will seeὄψῃthe gloryτὴν δόξανof God?”τοῦ θεοῦ
Soοὖνthey took awayἦρανthe stone.τὸν λίθονAndδὲJesusὁ Ἰησοῦςliftedἦρενhis eyesτοὺς ὀφθαλμοὺςupwardἄνωandκαὶsaid,εἶπεν“Father,ΠάτερI thankεὐχαριστῶyouσοιthatὅτιyou have heardἤκουσάςme.μου
AndδὲIἐγὼknewᾔδεινthatὅτιyou alwaysπάντοτέhearἀκούειςme;μουbutἀλλὰI said thisεἶπονbecause ofδιὰthe crowdτὸν ὄχλονstanding around,τὸν περιεστῶταso thatἵναthey may believeπιστεύσωσινthatὅτιyouσύsentἀπέστειλαςme.”με
Andκαὶhaving saidεἰπὼνthese things,ταῦταhe cried outἐκραύγασενwith a loudμεγάλῃvoice,φωνῇ“Lazarus,Λάζαρεcomeδεῦροout!”ἔξω
The dead manὁ τεθνηκὼςcame out,ἐξῆλθενboundδεδεμένοςhandτὰς χεῖραςandκαὶfootτοὺς πόδαςwith strips of cloth,κειρίαιςandκαὶhis faceἡ ὄψις αὐτοῦwas wrappedπεριεδέδετοwith a cloth.σουδαρίῳJesusὁ Ἰησοῦςsaysλέγειto them,αὐτοῖς“UntieΛύσατεhimαὐτὸνandκαὶletἄφετεhimαὐτὸνgo.”ὑπάγειν
SoοὖνmanyΠολλοὶofἐκthe Jews,τῶν Ἰουδαίωνthose whoοἱhad comeἐλθόντεςtoπρὸςMaryτὴν Μαριὰμandκαὶhad seenθεασάμενοιwhatἃhe did,ἐποίησενbelievedἐπίστευσανinεἰςhim.αὐτόν
Butδὲsomeτινὲςofἐξthemαὐτῶνwent awayἀπῆλθονtoπρὸςthe Phariseesτοὺς ΦαρισαίουςandκαὶtoldεἶπανthemαὐτοῖςwhatἃJesusἸησοῦςhad done.ἐποίησεν
Soοὖνthe high priestsοἱ ἀρχιερεῖςandκαὶthe Phariseesοἱ Φαρισαῖοιgatheredσυνήγαγονa councilσυνέδριονandκαὶwere saying,ἔλεγον“WhatΤίare we doing?ποιοῦμενForὅτιthisοὗτοςmanὁ ἄνθρωποςis doingποιεῖmanyπολλὰsigns.σημεῖα
Ifἐὰνwe letἀφῶμενhim go onαὐτὸνlike this,οὕτωςallπάντεςwill believeπιστεύσουσινinεἰςhim,αὐτόνandκαὶthe Romansοἱ Ῥωμαῖοιwill comeἐλεύσονταιandκαὶtake awayἀροῦσινbothκαὶourἡμῶνplaceτὸν τόπονandκαὶour nation.”τὸ ἔθνος
Butδέa certain oneεἷς τιςofἐξthem,αὐτῶνCaiaphas,Καϊάφαςwho wasὢνhigh priestἀρχιερεὺςthat year,τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνουsaidεἶπενto them,αὐτοῖς“YouὙμεῖςknowοἴδατεnothing at all,οὐκ οὐδέν
norοὐδὲdo you considerλογίζεσθεthatὅτιit is betterσυμφέρειfor youὑμῖνthatἵναoneεἷςmanἄνθρωποςshould dieἀποθάνῃforὑπὲρthe people,τοῦ λαοῦandκαὶnotμὴthat the wholeὅλονnationτὸ ἔθνοςperish.”ἀπόληται
He did notοὐκsayεἶπενthisτοῦτοofἀφ’his own accord,ἑαυτοῦbutἀλλὰbeingὢνhigh priestἀρχιερεὺςthat year,τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνουhe prophesiedἐπροφήτευσενthatὅτιJesusἸησοῦςwouldἔμελλενdieἀποθνῄσκεινforὑπὲρthe nation,τοῦ ἔθνους
andκαὶnotοὐχforὑπὲρthe nationτοῦ ἔθνουςonly,μόνονbutἀλλ’so thatἵναhe might alsoκαὶgatherσυναγάγῃintoεἰςoneἕνthe childrenτὰ τέκναof Godτοῦ θεοῦwhoτὰare scattered.διεσκορπισμένα
Soοὖνfromἀπ’that dayἐκείνης τῆς ἡμέραςthey plannedἐβουλεύσαντοtoἵναkillἀποκτείνωσινhim.αὐτόν
SoοὖνJesusὉ Ἰησοῦςno longerοὐκέτιwalkedπεριεπάτειopenlyπαρρησίᾳamongἐνthe Jews,τοῖς Ἰουδαίοιςbutἀλλὰwent awayἀπῆλθενfrom thereἐκεῖθενtoεἰςthe regionτὴν χώρανnearἐγγὺςthe wilderness,τῆς ἐρήμουtoεἰςa townπόλινcalledλεγομένηνEphraim,Ἐφραὶμand thereκἀκεῖhe stayedἔμεινενwithμετὰthe disciples.τῶν μαθητῶν
Nowδὲthe Passoverτὸ πάσχαof the Jewsτῶν ἸουδαίωνwasἮνnear,ἐγγὺςandκαὶmanyπολλοὶwent upἀνέβησανtoεἰςJerusalemἹεροσόλυμαfromἐκthe countryτῆς χώραςbeforeπρὸthe Passoverτοῦ πάσχαtoἵναpurifyἁγνίσωσινthemselves.ἑαυτούς
Soοὖνthey were looking forἐζήτουνJesusτὸν Ἰησοῦνandκαὶsayingἔλεγονtoμετ’one anotherἀλλήλωνas they stoodἑστηκότεςinἐνthe temple,τῷ ἱερῷ“WhatΤίdo youὑμῖνthink?δοκεῖThatὅτιhe will notοὐ μὴcomeἔλθῃtoεἰςthe feast?”τὴν ἑορτήν
Nowδὲthe high priestsοἱ ἀρχιερεῖςandκαὶthe Phariseesοἱ Φαρισαῖοιhad givenδεδώκεισανordersἐντολὰςthatἵναifἐάνanyoneτιςknewγνῷwhereποῦhe was,ἐστινhe should report it,μηνύσῃso thatὅπωςthey might seizeπιάσωσινhim.αὐτόν