YδὲsucedióἘγένετοque,mientrasἐν τῷApolosτὸν Ἀπολλῶestabaεἶναιen Corinto,ἐν ΚορίνθῳPablo,Παῦλονdespués de recorrerδιελθόνταlas regionesτὰ μέρηaltas,ἀνωτερικὰllegóἐλθεῖνa Éfesoεἰς Ἔφεσονyκαὶencontróεὑρεῖνa algunosτιναςdiscípulos,μαθητάς
yτεlesπρὸς αὐτούςdijo:εἶπέν«¿RecibieronΕἰ ἐλάβετεel EspírituπνεῦμαSantoἅγιονcuando creyeron?».πιστεύσαντεςEllosοἱ δὲleπρὸς αὐτόνdijeron:«PeroἈλλ’ni siquieraοὐδ’oímosἠκούσαμενsiεἰhayἔστινEspírituπνεῦμαSanto».ἅγιον
Yτεéldijo:εἶπέν«¿En qué,Εἰς τίpues,οὖνfueron sumergidos?».ἐβαπτίσθητεEllosοἱ δὲdijeron:εἶπαν«En la inmersiónΕἰς τὸ βάπτισμαde Juan».Ἰωάννου
YδὲPabloΠαῦλοςdijo:εἶπεν«JuanἸωάννηςsumergióἐβάπτισενcon una inmersiónβάπτισμαde cambio de mente,μετανοίαςdiciendoλέγωνal puebloτῷ λαῷque creyeranἵνα πιστεύσωσινen el que veníaεἰς τὸν ἐρχόμενονdespués de él,μετ’ αὐτὸνes decir,τοῦτ’ ἔστινen Jesús».εἰς τὸν Ἰησοῦν
Yδὲal oírlo,ἀκούσαντεςfueron sumergidosἐβαπτίσθησανen el nombreεἰς τὸ ὄνομαdel Señorτοῦ κυρίουJesús.Ἰησοῦ
Yκαὶcuando Pabloτοῦ Παύλουlesαὐτοῖςimpusoἐπιθέντοςlas manos,χεῖραςel Espírituτὸ πνεῦμαSantoτὸ ἅγιονvinoἦλθεsobre ellos,ἐπ’ αὐτούςyτεhablabanἐλάλουνen lenguasγλώσσαιςyκαὶprofetizaban.ἐπροφήτευον
Yδὲeranἦσανen totalοἱ πάντεςunosὡσεὶdoceδώδεκαhombres.ἄνδρες
YδὲentrandoΕἰσελθὼνen la sinagoga,εἰς τὴν συναγωγὴνhablaba con valentíaἐπαρρησιάζετοduranteἐπὶtresτρεῖςmeses,μῆναςdiscutiendoδιαλεγόμενοςyκαὶpersuadiendoπείθωνacerca del reinoπερὶ τῆς βασιλείαςde Dios.τοῦ θεοῦ
Peroδέcomoὡςalgunosτινεςse endurecíanἐσκληρύνοντοyκαὶse negaban a creer,ἠπείθουνhablando malκακολογοῦντεςdel Caminoτὴν ὁδὸνdelanteἐνώπιονde la multitud,τοῦ πλήθουςse apartóἀποστὰςde ellosἀπ’ αὐτῶνyseparóἀφώρισενa los discípulos,τοὺς μαθητάςdiscutiendoδιαλεγόμενοςcada díaκαθ’ ἡμέρανen la escuelaἐν τῇ σχολῇde Tirano.Τυράννου
Yδὲestoτοῦτοcontinuóἐγένετοduranteἐπὶdosδύοaños,ἔτηde modo queὥστεtodosπάνταςlos que habitabanτοὺς κατοικοῦνταςen Asia,τὴν ἈσίανtantoτεjudíosἸουδαίουςcomoκαὶgriegos,Ἕλληναςoyeronἀκοῦσαιla palabraτὸν λόγονdel Señor.τοῦ κυρίου
YτεDiosὁ θεὸςhacíaἐποίειmilagrosΔυνάμειςnoοὐcomunesτὰς τυχούσαςpor medio deδιὰlas manosτῶν χειρῶνde Pablo,Παύλου
de manera queὥστεinclusoκαὶse llevabanἀποφέρεσθαιa los enfermosἐπὶ τοὺς ἀσθενοῦνταςpañuelosσουδάριαoἢdelantalesσιμικίνθιαque habían tocadosu piel,ἀπὸ τοῦ χρωτὸς αὐτοῦyκαὶlas enfermedadesτὰς νόσουςse ibanἀπαλλάσσεσθαιde ellos,ἀπ’ αὐτῶνyτεlos espíritusτά πνεύματαmalosτὰ πονηρὰsalían.ἐκπορεύεσθαι
Peroδέtambiénκαὶalgunosτινεςde losτῶνexorcistasἐξορκιστῶνjudíosἸουδαίωνambulantesπεριερχομένωνintentaronἐπεχείρησανinvocarὀνομάζεινel nombreτὸ ὄνομαdel Señorτοῦ κυρίουJesúsἸησοῦsobreἐπὶlos que teníanτοὺς ἔχονταςlos espíritusτὰ πνεύματαmalos,τὰ πονηρὰdiciendo:λέγοντες«LosὑμᾶςconjuroὉρκίζωpor Jesús,τὸν Ἰησοῦνa quienὃνPabloΠαῦλοςproclama».κηρύσσει
Yδέeranἦσανsieteἑπτὰhijosυἱοὶde un talτινοςEsceva,Σκευᾶsumo sacerdoteἀρχιερέωςjudío,Ἰουδαίουlos que hacíanποιοῦντεςesto.τοῦτο
Peroδὲel espírituτὸ πνεῦμαmaloτὸ πονηρὸνlesαὐτοῖςrespondió:ἀποκριθὲν εἶπεν«A JesúsΤὸν Ἰησοῦνlo conozco,γινώσκωyκαὶsé quién esἐπίσταμαιPablo;τὸν Παῦλονperoδὲustedes,ὑμεῖς¿quiénesτίνεςson?».ἐστέ
Yκαὶel hombreὁ ἄνθρωποςen quienἐν ᾧestabaἦνel espírituτὸ πνεῦμαmaloτὸ πονηρὸνsaltóἐφαλόμενοςsobre ellos,ἐπ’ αὐτοὺςdominóκατακυριεύσαςa los dosἀμφοτέρωνypudo másἴσχυσενque ellos,κατ’ αὐτῶνde modo queὥστεhuyeronἐκφυγεῖνde aquella casaἐκ τοῦ οἴκου ἐκείνουdesnudosγυμνοὺςyκαὶheridos.τετραυματισμένους
Yδὲestoτοῦτοllegó a serἐγένετοconocidoγνωστὸνde todosπᾶσινlos que habitabanτοῖς κατοικοῦσινen Éfeso,τὴν ἜφεσονtantoτεjudíosἸουδαίοιςcomoκαὶgriegos;Ἕλλησινyκαὶcayóἐπέπεσενtemorφόβοςsobre todos ellos,ἐπὶ πάντας αὐτούςyκαὶel nombreτὸ ὄνομαdel Señorτοῦ κυρίουJesúsἸησοῦera engrandecido.ἐμεγαλύνετο
Yτεmuchosπολλοίde los que habían creídoτῶν πεπιστευκότωνveníanἤρχοντοconfesandoἐξομολογούμενοιyκαὶdeclarandoἀναγγέλλοντεςsus prácticas.τὰς πράξεις αὐτῶν
Yδὲbastantesἱκανοὶde los que habían practicadoτῶν πραξάντωνla magiaτὰ περίεργαjuntaronσυνενέγκαντεςlos librosτὰς βίβλουςylos quemabanκατέκαιονdelante de todos;ἐνώπιον πάντωνyκαὶcalcularonσυνεψήφισανsu precio,τὰς τιμὰς αὐτῶνyκαὶhallaronεὗρονque erancincuenta milμυριάδας πέντεmonedasde plata.ἀργυρίου
Asíοὕτωςla palabraὁ λόγοςdel Señorτοῦ κυρίουcrecíaηὔξανενcon poderκατὰ κράτοςyκαὶse fortalecía.ἴσχυεν
YδὲcuandoὩςse cumplieronἐπληρώθηestas cosas,ταῦταPabloὁ Παῦλοςse propusoἔθετοen el espíritu,ἐν τῷ πνεύματιdespués de pasar porδιελθὼνMacedoniaτὴν ΜακεδονίανyκαὶAcaya,Ἀχαΐανirπορεύεσθαιa Jerusalén,εἰς Ἱεροσόλυμαdiciendo:εἰπὼν«Después deὅτι Μετὰ τὸestarγενέσθαι μεallí,ἐκεῖes necesario queδεῖyoμεveaἰδεῖνtambiénκαὶRoma».Ῥώμην
Yδὲenviandoἀποστείλαςa Macedoniaεἰς τὴν Μακεδονίανa dosδύοde los queτῶνleαὐτῷservían,διακονούντωνTimoteoΤιμόθεονyκαὶErasto,Ἔραστονélαὐτὸςse quedóἐπέσχενun tiempoχρόνονen Asia.εἰς τὴν Ἀσίαν
Yδὲpor aquel tiempoκατὰ τὸν καιρὸν ἐκεῖνονhuboἘγένετοun alborotoτάραχοςno pequeñoοὐκ ὀλίγοςacerca del Camino.περὶ τῆς ὁδοῦ
PorqueγάρunτιςplateroἀργυροκόποςllamadoὀνόματιDemetrio,Δημήτριοςque hacíaποιῶνtemplecillosναοὺςde plataἀργυροῦςde Artemisa,Ἀρτέμιδοςdabaπαρείχετοno pocaοὐκ ὀλίγηνgananciaἐργασίανa los artesanos;τοῖς τεχνίταις
a los cualesοὓςreunió,συναθροίσαςjunto conκαὶlos obrerosτοὺς ἐργάταςde oficios semejantes,περὶ τὰ τοιαῦταydijo:εἶπεν«Hombres,Ἄνδρεςustedes sabenἐπίστασθεqueὅτιde este negocioἐκ ταύτης τῆς ἐργασίαςnosἡμῖνvieneἐστινla prosperidad;ἡ εὐπορία
yκαὶvenθεωρεῖτεyκαὶoyenἀκούετεqueὅτιno soloοὐ μόνονen Éfeso,Ἐφέσουsinoἀλλὰen casiσχεδὸνtoda Asia,πάσης τῆς Ἀσίαςeste Pabloὁ Παῦλος οὗτοςha persuadidoπείσαςyapartadoμετέστησενa mucha gente,ἱκανὸν ὄχλονdiciendoλέγων ὅτιque noοὐκsonεἰσὶνdiosesθεοὶlos que se hacenοἱ γινόμενοιcon las manos.διὰ χειρῶν
Yδὲno soloοὐ μόνονhay peligroκινδυνεύειde que esteτοῦτοramoτὸ μέροςnuestroἡμῖνcaigaἐλθεῖνen descrédito,εἰς ἀπελεγμὸνsino tambiénἀλλὰ καὶde queel temploτὸ ἱερὸνde la granτῆς μεγάληςdiosaθεᾶςArtemisaἈρτέμιδοςsea tenidoλογισθῆναιpor nada,εἰς οὐθὲνyτεde queinclusoκαὶllegue aμέλλεινser despojadaκαθαιρεῖσθαιde su grandezaτῆς μεγαλειότητος αὐτῆςaquella a quienἣνadoraσέβεταιtodaὅληAsiaἡ Ἀσίαyκαὶel mundo habitado».ἡ οἰκουμένη
Yδὲ καὶal oírἈκούσαντεςesto,se llenaronγενόμενοι πλήρειςde iraθυμοῦy gritaban,ἔκραζονdiciendo:λέγοντες«GrandeΜεγάληesla Artemisaἡ Ἄρτεμιςde los efesios».Ἐφεσίων
Yκαὶla ciudadἡ πόλιςse llenóἐπλήσθηde confusión,τῆς συγχύσεωςyτεse lanzaronὥρμησάνa unaὁμοθυμαδὸνal teatro,εἰς τὸ θέατρονarrastrando consigoσυναρπάσαντεςa GayoΓάϊονyκαὶa Aristarco,Ἀρίσταρχονmacedonios,Μακεδόναςcompañeros de viajeσυνεκδήμουςde Pablo.Παύλου
YδὲqueriendoβουλομένουPabloΠαύλουentrarεἰσελθεῖνante el pueblo,εἰς τὸν δῆμονlos discípulosοἱ μαθηταίnoοὐκse loαὐτὸνpermitían.εἴων
Yδὲtambiénκαὶalgunosτινὲςde los asiarcas,τῶν Ἀσιαρχῶνque eranὄντεςamigosφίλοιsuyos,αὐτῷleπρὸς αὐτὸνenviaronπέμψαντεςaviso,rogándoleπαρεκάλουνque noμὴse presentaraδοῦναι ἑαυτὸνen el teatro.εἰς τὸ θέατρον
Así queμὲν οὖνunosἄλλοιgritabanἔκραζονuna cosaἄλλο τιy otros otra,porqueγὰρla asambleaἡ ἐκκλησίαestabaἦνconfundida,συγκεχυμένηyκαὶla mayoríaοἱ πλείουςnoοὐκsabíaᾔδεισανpor quéτίνος ἕνεκαse habían reunido.συνεληλύθεισαν
Yδὲde entreἐκla multitudτοῦ ὄχλουinstruyeronσυνεβίβασανa Alejandro,Ἀλέξανδρονa quienαὐτὸνlos judíosτῶν Ἰουδαίωνempujaban adelante;προβαλόντωνyδὲAlejandro,ὁ Ἀλέξανδροςhaciendo señalκατασείσαςcon la mano,τὴν χεῖραqueríaἤθελενpresentar una defensaἀπολογεῖσθαιante el pueblo.τῷ δήμῳ
Peroδὲcuando reconocieronἐπιγνόντεςqueὅτιeraἐστινjudío,Ἰουδαῖόςse levantóἐγένετοuna solaμίαvozφωνὴde todos,ἐκ πάντωνque gritaronκραζόντωνcomoὡςpor dos horas:ἐπὶ ὥρας δύο«GrandeΜεγάληesla Artemisaἡ Ἄρτεμιςde los efesios».Ἐφεσίων
Yδὲel secretario de la ciudad,ὁ γραμματεὺςdespués de calmarκαταστείλαςa la multitud,τὸν ὄχλονdice:φησίν«HombresἌνδρεςde Éfeso,Ἐφέσιοι¿quiénτίς γάρhayἐστινentre los hombresἀνθρώπωνqueὃςnoοὐsepaγινώσκειquela ciudadτὴν πόλινde los efesiosἘφεσίωνesοὖσανguardiana del temploνεωκόρονde la granτῆς μεγάληςArtemisaἈρτέμιδοςyκαὶde laτοῦimagencaída del cielo?διοπετοῦς
Así que,οὖνsiendoὄντωνestas cosasτούτωνinnegables,ἀναντιρρήτωνes necesarioδέον ἐστὶνque ustedesὑμᾶςesténὑπάρχεινcalmadosκατεσταλμένουςyκαὶno haganπράσσεινnadaμηδὲνprecipitado.προπετὲς
Porqueγὰρhan traídoἠγάγετεa estos hombres,τοὺς ἄνδρας τούτουςque no sonni ladrones de templosοὔτε ἱεροσύλουςni blasfemosοὔτε βλασφημοῦνταςcontra nuestra diosa.τὴν θεὸν ἡμῶν
Así que,μὲν οὖνsiεἰDemetrioΔημήτριοςyκαὶlos artesanosοἱ τεχνῖταιque están con élσὺν αὐτῷtienenἔχουσινalgoλόγονcontra alguien,πρός τιναhayἄγονταιdías de tribunalἀγοραῖοιyκαὶhayεἰσινprocónsules;ἀνθύπατοίque se acusenἐγκαλείτωσανunos a otros.ἀλλήλοις
Yδέsiεἰbuscanἐπιζητεῖτεalgoτιmás,περαιτέρωse resolveráἐπιλυθήσεταιen la asambleaἐν τῇ ἐκκλησίᾳlegal.ἐννόμῳ
Porqueγὰρinclusoκαὶcorremos peligroκινδυνεύομενde ser acusadosἐγκαλεῖσθαιde sediciónστάσεωςpor lo de hoy,περὶ τῆς σήμερονno habiendoὑπάρχοντοςninguna causaμηδενὸς αἰτίουpara ello,acerca de lo cualπερὶ οὗnoοὐpodremosδυνησόμεθαdarἀποδοῦναιcuentaλόγονde esta aglomeración».περὶ τῆς συστροφῆς ταύτηςYκαὶdicho esto,ταῦτα εἰπὼνdisolvióἀπέλυσενla asamblea.τὴν ἐκκλησίαν